Nunhas consideracións previas, o narrador advírtelle ao lector que Adelaida existe: Adelaida es ti. As súas historias e as do curmán Henrique son túas. Onde vexas a cara deles pon a túa, "¡porque este libro trata de ti".
Adelaida é tremenda, porque o que non se lle ocorre a ela non se lle ocorre a ninguén. É unha nena espelida que sempre está a bulir. O que máis lle gusta é debuxar, por iso se puxo moi contenta cando atopou unha caixa con doce lapis de cores que fora do avó. Era unha caixa máxica pois pintaba nunha fotografía ou postal e o que pintara tornábase real. Así: pintoulle bigote á directora do colexio cando a castigou por correr polo corredor e á mañá seguinte apareceu coa cara medio tapada cun veíño para que non se lle vira; ao seu irmán de oito meses, un parrulo, co que se puxo a xogar; ao alcalde, a advertencia nas mans de que lle plantaría unha árbore en cada orella se teimaba en facer un aparcadoiro na praza e cortar as árbores, que ela conseguiu que reaparecesen coloreándoas nunha postal; e máis cousas para Airavella: unha fonte, un xardín, tobogáns...
Un día un compañeiro do pai preguntoulle a quen quería máis. Ela dixo que á nai. Logo, o pai na casa finxiu que se enfadara e ela reprochoulle que non sabía facer nada na casa e acabou chorando porque o quere moito. El nunca sabe onde están as cousas da casa e un día que non estaba a muller tivo que coller uns calzóns rechamantes do irmán maior de Adelaida, que levaban no medio unha lenda "Veña festa que aquí estou eu!". Con eles foi ao funeral dun parente, e por medo a ter un accidente e que llos visen no hospital foi no coche con máis prudencia que nunca. E na casa non se enfadou ao contalo, senón que ría.
O curmán Henrique, que é listo como un lóstrego, contoulle que volveu á fraga onde un día se perdera e atopárano durmido nunha cova, e viu un ser amarelo, de menos de medio metro e con escarpíns de la, que lle dixo con moito segredo ser o trasno Cerumeiro. E como o rapaz nunca vira o mar, o trasno díxolle que o vería: esa noite soñou que ía ao mar e ao espertar saíulle area da praia dun zapato. Busca sempre a complicidade da curmá. Un día contoulle que se namorara da marabillosa mestra dos pequenos. Adelaida aconselloulle que non renunciase a esa fermosa sensación.
O narrador confesa que coñeceu a Adelaida un día que deu unha longa paseada deica o mar. Alí estaba ela sentada nunha laxe coas pernas colgando, na beira do mundo e sabendo que o mundo está detrás. Sentou onda ela, que ía alí para estar soa e pensar, cousa que facía desque lle pasara o da lúa. Unha noite que non daba durmido, mirando para ela viñéronlle á cabeza acontecementos que vira na tele, lera no xornal ou escoitara aos pais sobre nenos que morren de fame, as guerras... e entón pareceulle que pensando nelas dáballes forza a esas persoas e sufrían menos.
A Adelaida gústanlle moito as historias da avoa, que un día contoulle que de mociña gustáballe moito un rapaz que vía cando ía regar a roupa que tiña a clareo, e explicoulle o que era o clareo. Deloutro día Adelaida lavou dúas blusas brancas e levounas a clarear a unha praciña con xardín, tendéndoas na herba. Ao que as viu, un garda chamoulle a atención pois seica estaba prohibido polas ordenanzas municipais. Axiña se xuntou xente levando roupa a clarear, polo que o alcalde, como ademais estaban próximas as eleccións, desistiu de mandalos retirarse.
Atopou no faiado unha capeliña de madeira cun santo dentro, coa cabeza atravesada por unha espada. Explicoulle o pai que era san Pedro de Verona, avogoso contra os males da cabeza e o enmeigamento, que na aldea ía de casa en casa todo o ano. E cando lle deron os pais permiso para ir de acampada e pasar por primeira vez unha noite fóra da casa con amigos e amigas da súa idade -pero só se non chovía- ao ver no telexornal que ao día seguinte ía haber borrasca pediulle ao santo que aprazase a chegada da auga. Ao erguerse chovía a caldeiros. Ela enfadouse e pousou o santo na soleira da ventá xa que tanto lle gustaba a chuvia... Cando á noite o meteu para dentro estaba nun estado lamentable, coas cores corridas... estivéralle ben, por non facerlle o favor, dixo ela.
Un dia que a nai chamou a unha amiga para facerlle un pedido para a tenda, como comprara un teléfono sen fíos respondeulle desde o baño, onde seica estaba cagando. Á nai pareceulle moi mal que explicase a intimidade cando era tan presumida...
Estaba o narrador a pensar no contido deste capítulo cando se lle presentou Adelaida e reprochoulle que tratase os personaxes como monicreques facendo con eles o que quería. El respondeulle que ela era libre de marchar ou quedar. A rapaza sentouse e manifestou a súa desconformidade con que contase os seus pensamentos e que os lese tanta xente, e que presentase a seu pai como torpe e comodón, pois é doutra maneira: chámaa de noite para que vexa as constelacións, ensinoulle o arrecendo dos cadrifollos... Pero cando el lle di que seguramente tamén ten queixa de como queda o alcalde, ela érguese e vaise sen dicir nada.
Un relato coa mesma protagonista, que supón o xerme desta narración, figura no libro colectivo Trazos, trozos e retrincos.