 |
Reúne tres relatos, versións de
senllos contos populares, do autor clásico da literatura galega, dos que
só un tiña sido publicado en 1921. Para facilitar a lectura,
normativizouse a escrita e inclúense ilustracións. O rei
avarento: En certa aldea naceu un neno con moi boa estrela de quen dixo
unha naipeira que chegaría a ser dono dunha gran fortuna e casar coa
filla dun rei. Pasou El-Rei por alí e levouno, botándoo nunha
cesta polo río. A corrente conduciuno onda a familia do muiñeiro,
que o coidou. Cando medrou, o Rei deu con el e mandouno presentarse perante a
Raíña cunha carta, na que ordenaba que matasen ao seu portador.
Perdido no camiño, foi dar á casa duns ladróns, que lle
cambiaron a carta por outra que dicía que o que a levase casase de
contado coa Princesa. De volta El-Rei intentou desfacer o matrimonio
dispoñendo que lle trouxese tres cabelos do demo para poder vivir coa
súa filla. Alá foi o mozo. Polo camiño atopou unha fonte
que daba viño, seca; a árbore de mazás de ouro, seca
tamén; o bateleiro que cruza o río ancho sen saber se ía
ter que seguir alí sempre. A todos lles prometeu respostas á
volta. Chegou á boca do inferno e no pazo do demo a ama de chaves,
informada da súa causa, converteuno en formiga e catándolle as
pulgas ao demo adormecido sacoulle tres pelos e sonsacoulle as tres respostas
que quería o mozo: un sapo provocaba que a fonte non botase, un rato
impedía que a árbore dese mazás e o bateleiro debía
darlle o remo ao primeiro que pasase, que sería o seu substituto. Cando
llelas dixo aos interesados na viaxe de volta, obtivo como pago catro cabalos
cargados de ouro e prata, cos que chegou onda El-Rei. Ao este saber que os
obtivera na outra banda do río alá foi cobizoso, quedando de
bateleiro en castigo da súa avareza e ruindade. O labrego e mais
o Rei: Henrique IV, rei de Navarra e Francia, era moi falangueiro e
natural. Indo un día de caza cos grandes señores de Francia
perdeuse e gracias a un labrego soubo regresar. Cando este o guiaba, sen saber
que o tiña onda el, dixo que quería coñecer ao rei.
Henrique IV contestoulle que o recoñecería no eixido:
sería o que non sacase o chapeu. Ao chegar onda os nobres, todos se
descubriron con respecto, agás o rei e o labrego. Cando o monarca lle
preguntou quén era daquela o rei, o camapesiño respondeu: "... ou
é vostede... ou son eu, porque soamente nós os dous estamos co
pucho posto". A dona encantada: Vindo da feira un home moi bo
atopou no camiño unha rapaza deitada no chan de tan cansa. Brindouse a
levala na súa besta e el a pé. Chegaron onda un penedo con porta,
por onde ela o conduciu entre luxos ata onda os seus pais, que o atenderon moi
ben. Ao día seguinte marchou, levando as alforxas cheas de ouro. Na
casa, a muller pediulle que volvese por máis e el obedeceu, pero
buscando a porta do mundo dos encantamentos atopouse cun ancián (o pai
da rapaza que levara a cabalo), que lle explicou que levara premio a súa
caridade, pero que pola súa cobiza podería virlle castigo. E
nunca máis buscou. |