Peciña de teatro en tres lances breves. Cunha estructura simétrica: primeiro, un personaxe, distinto en cada lance (o Rei, o Xuíz e Añón), intervén cun parlamente único (para lembrar o tempo de esplendor da cultura galega na Idade Media, ordenar en nome dos Reis Católicos que só se fale castelán e anunciar que vai erguer a voz da Galicia muda, aínda que sabe que sufrirá mesmo desterro por facelo, respectivamente); contesta a Velliña, que simboliza a Galicia, recordando que daquela era unha mai feliz, a quen querían todos os fillos; queixándose de que a queren deixar muda, de non ser polos labregos e mariñeiros; agradecendo o sacrificio dos Precursores, continuado logo por tantos, que conseguiron que xa ninguén se avergonce por falar a súa lingua.
A editora, a profesora Pilar Sampedro, presenta a seguir unha pequena biografía do autor de Taramancos, desde os seus primeiros textos na revista local Tapal, os estudios de Náutica na Coruña e o coñecemento de galeguistas como Urbano Lugrís, os primeiros libros e a emigración a Colombia onde traballa en oficios sorprendentes, a volta á Ítaca natal coa súa entrañable Tasca típica, a integración na dinamización cultural e política da vila noiesa e a incorporación definitiva ao andel dos grandes autores da literatura galega. Reflexiona logo sobre as relacións de Avilés co teatro e a experiencia concreta de montaxe e representación da obra no colexio da Serra de Outes.
A edición incorpora abundante material fotográfico e textos literarios, alén das ilustracións de Manolo Uhía e os figurinos deseñados por Avilés para a representación escolar da obra.